هموار کردن مسیر ورود به کسب و کار برای زنان

0
258

بسیاری از سؤالات اساسی توسعه به نقش زنان در توسعه مربوط می شود. زنان به عنوان نیمی از جمعیت جهان می توانند به عنوان نیروی انسانی مولد در اقتصادها وارد عمل شده و ظرفیت درآمدزایی کشورها را افزایش دهند. سازمان های جهانی از جمله بانک جهانی به دنبال آن هستند که نقش زنان در اقتصادها را بهبود بخشند. در این راستا بانک جهانی معتقد است که حمایت از زنان کارآفرین در کشورهای در حال توسعه مزایای بسیاری دارد و می‌تواند ضمن بهبود وضعیت اقتصادی خانوار مشکلاتی از قبیل عدم دسترسی به خدمات بهداشتی، سو تغذیه، آموزش ضعیف، مسائل روانی (خودباوری) و … را در کشورهای در حال توسعه رفع نماید.

زنان تقریبا نیمی از نیروی کار جهان را تشکیل می دهند و همچنین در اقتصادهای در حال توسعه ۳۰ تا ۴۰ درصد کارآفرینی کسب و کارهای خرد و متوسط متعلق به زنان است. با این وجود طبق اطلاعات بانک جهانی از هر ۱۰ زنی که صاحب کسب و کار هستند، ۹ نفر آن ها دسترسی به وام ندارند و در صورت برخورد با مشکلات مالی نمی توانند از منابع بانکی استفاده کنند. به عنوان مثال در گواتمالا (کشوری در امریکای مرکزی) زنان خود اشتغال، نصف مردان خوداشتغال از اعتبارات بانکی بهره‌مند می‍‌‌شوند. در نتیجه زنی که کسب و کار کوچکی را راه اندازی کرده و در حال گسترش کسب و کار خود و جذب مشتری است، متاسفانه به دلیل عدم دسترسی به وام نمی‌تواند طرح گسترش و توسعه کسب و کار خود را اجرایی کند و حتی ممکن است در تداوم مسیر وضعیت فعلی خود با مشکلاتی روبرو شود. این امر باعث ناامیدی و سرخوردگی زنان در کشورهای درحال توسعه می شود. این وضعیت یادآور همان وضعیتی است که تا دهه ۷۰ میلادی در کشورهای ثروتمند و غنی برای زنان وجود داشت. چرا که زنان در آن زمان با وجود برخورداری از درآمد تضمین شده از حق وام خرید منزل محروم بودند. حال این وضعیت در کشورهای در حال توسعه تکرار شده و زنان صاحب کسب و کار توان اخذ وام ندارند. برخی از پژوهشگران بر این عقیده اند که دلیل این که عده زیادی از زنان در کشورهای در حال توسعه در بخش ها و شرکت های کوچک و کم سود مشغول به کار هستند؛ عدم دسترسی به منابع مالی می‌باشد.
حال این سئوال مطرح می شود که چرا زانا به اعتبارات بانکی دسترسی ندارند. در برخی مواقع محدودیت های قانونی به زنان اجازه کنترل دارایی و اموال مالی خود را نمی‌دهد. (به عبارتی مردان کنترل اموال و دارایی ها را بر عهده دارند) وگاهی اوقات هم دلیل این امر، نداشتن ضمانت کافی است. البته نوعی تعصب و تبعیض نسبت به زنان وجود دارد که کار را دشوارتر می‌کند. به عنوان مثال در آفریقای جنوبی زنانی که تقاضای وام می‌کنند، قادر به اخذ آن نیستند و یا در آمریکای لاتین وامی که به زنان صاحب شرکت تعلق می‌گیرد اغلب نیازهای آنان را مرتفع نمی‌سازد. امروزه در ایالات متحده، تعداد شرکتهای متعلق به زنان، بیش از دو برابر نرخ تمام شرکت‌های دیگر در حال رشد هستند. این شرکت ها حدود ۳ تریلیون دلار به اقتصاد ایالات متحده کمک می‌کنند (یعنی حدود ۳ تریلیون دلار از تولید ناخالص ملی امریکا را شکل می دهند) و به طور مستقیم مسئول ایجاد ۲۳ میلیون شغل هستند. از این رو جهت سرمایه گذاری و حمایت از زنان کارآفرین از نظر اقتصادی امری خردمندانه تلقی می‌شود.
البته شرایط در حال تغییر است و اتفاقات مثبتی در کشورهای در حال توسعه مشاهده می‌شود. به عنوان مثال بانک ها در کشورهایی مثل نیجریه و اوگاندا، که زنان خود اشتغال پویا و فعالی وجود دارند، زنان وارد بازارهای جدید شدند. این کشورها به منظور توسعه فعالیت زنان در کسب و کارهای مختلف، با موسسه مالی بین المللی(۱) (IFC) که بازوی بخش توسعه بانک جهانی است، همکاری کرده و در نتیجه‌ی این همکاری پرداخت وام ‌[به زنان] در این کشورها افزایش یافته است. در نیجریه بانک ها طرح هایی را معرفی کرده اند تا بتوانند امکان پرداخت وام به زنان را فراهم کنند. در این طرح ها، زنان میتوانند برای دریافت وام از تضمین‌هایی مانند جواهرآلات و وسایل خانه که مورد قبول و تایید بانک ها است؛ استفاده کنند. در اوگاندا، خدمات بانکی جدیدی در راستای نیازهای زنان کارآفرین توسعه داده شده است. به عنوان مثال به آن دسته از زنانی که فاقد ضمانت های لازم برای دریافت وام بودند، اجازه داده شد که به صورت گروهی اقدام به اخذ وام کنند. به همین جهت بانک های این دو کشور، موفق به کسب جایزه از سوی «ائتلاف بانکداری جهانی برای زنان(۲)» شدند.
بانک جهانی در حال حاضر مشغول جمع آوری اطلاعات لازم در مورد موانع کسب و کار (از بعد مالی) و تبعیض علیه زنان می باشد. در این راستا برنامه عملیاتی زنان، کسب و کار و قانون(۳) اجرا شده است. این برنامه داده‌های ۱۴۲ کشور را در حوزه قانونی استخراج کرده و شرایط را پیشنهاد می‌دهد که در آن به حقوق اقتصادی و مالکیت اموال زنان توجه بیشتری صورت پذیرد.
IFC سیاست‌هایی را تدوین نموده تا تضمین کند در سال‌های آینده، ۲۵ درصد از وامهای ارائه شده به شرکتهای کوچک و متوسط از طریق واسطه های مالی، به شرکت های متعلق به زنان اختصاص داده شود. موفقیت زنان در عرصه اقتصادی تاییدی است بر این امر که زنان می‌توانند در فعالیت های کسب و کار موفق عمل نمایند اما این امر منوط به ان است که موسسات مالی چشمان خود را بازکرده و از زنان کارآفرین پشتیبانی کنند.

منبع:

این متن اقتباسی است از Closing the Gap for Women in Business که توسط  CAROLINE ANSTEY نگارش یافته است.

لینک مطلب:
http://blogs.worldbank.org/voices/closing-the-gap-for-women-in-business

پی نوشت:
۱) International Finance Corporation
۲) Global Banking Alliance for Women
۳) Women, Business and the Law Initiative

نظر بدهید