نگاهی اجمالی به آینده محیط کسب و کار

0
370

پویایی، وسعت جهانی، عدم شکنندگی و محیط نوآورانه کسب و کارهای آینده و همچنین رقابت پذیری بسیار زیادی که داشته و نفوذی که بر افکار خواهند گذاشت، بیش از آن چیزی است که همگان فکر می کنند. در واقع بایستی گفت که آینده کسب و کارها داستان علمی- تخیلی نسیت. بلکه نمایان شدن جریانی است که هم اکنون در حال رخ دادن بوده و چشمان ما قادر به دیدن آن نیستند. با وجود این که کاری از دست ما بر نمی آید تا از بروز آن جلو گیری کنیم. اما می توان خود را به منظور بهره برداری از تغییرات اتفاق افتاده آماده نمود و با بروز تغییر صاحب مزیت رقابتی شد.

محیط کسب وکار در آینده اساسا با امروز متفاوت خواهد بود. پیش بینی ها گویای آن هستند که طی سه دهه آینده تکنولوژی به طور کامل شیوه کسب و کار و تجارت، نحوه انجام کارها و سبک وسیاق زندگی جوامع را متحول خواهد نمود. سبک و فضای کاری، پویایی بیشتری به خود گرفته و غیر متمرکزتر خواهند شد، و این به دلیل تکنولوژی فرد محوری است که امکان تحرک و دسترسی پذیری بیشتر افراد و کارکنان را فراهم می آورد.

محلی زندگی کنیم، جهانی کار کنیم
تمرکز ۲۰۴۰ جهان، به ویژه از منظر اشتغال و کسب و کار، روستاهای حومه شهرها است. افراد به فاصله پیاده روی بین مکان‌های مختلف( به جای طی مسافت های طولانی) یادگرفته، کار کرده، تغذیه کرده و زندگی خواهند نمود. جوامع شروع به اشتراک گذاری منابع بیش از امروز خواهند کرد. وبسایت‌های محلی کرایه و تجارت کالاها را تحت سیطره خود در خواهند آورد. افراد قادر خواهند بود مهارت‌های خود را لیست کرده و جاهای خالی را با این مهارت‌ها پر نمایند. هواپیماهای بدون سرنشین بسته‌های ریز و درشت(حتی یک بسته قهوه را در محلی که هستید برایتان خواهد آورد) را بین جوامع منتقل خواهند کرد.

کشف روندهای جدید
دانشمندان و اقتصاد دانان بیشتر اوقات با تحلیل موارد مختلف اطلاعات موفق به کشف روندها می شوند؛ این موارد اطلاعاتی عبارتند از: الگوی حاکم بر سیاست های پژوهشی دولت ها و سازمان های مختلف؛ دستاوردها و پیشرفت های جدید فناورانه؛ نوسانات عرضه و تقاضا در بازار؛ خلق و خوی افراد جوامع؛ نیازها، علایق و عادات خرید مصرف کنندگان در جهان امروز. این الگوها را می توان با تحلیل کامپیوتری روی مقادیر زیاد داده‌ها از پایگاه های اطلاعاتی نظرسنجی ها، بریده جراید یا هر رسانه دیگر با قابلیت ذخیره سازی اطلاعات، بدست آورد. دانشمندان می توانند به کمک این الگوها و آگاهی از روند ها و گرایش های گذشتگان، دوره های تاریخی، شناخت مشاهده تجربی در مورد ماهیت انسان، و واکنش درونی اولیه پیش بینی های شگفت انگیز ارائه دهند.

روندها، واقعیت‌ها و پیش بینی هایی برای آینده
انتظار می رود در اولویت بندی هزینه های مردم، تغییر و تحول بنیادین و انقلابی به وجود آید و هزینه های مربوط به اموری چون سرگرمی و اوقات فراغت در اولویت بالاتری قرار بگیرد( که این امر به نوبه خود نوع کسب و کار و سطح فعالیت ها را متاثر می نماید). زیرا اغلب مردم بیشتر به کیفیت زندگی توجه دارند تا به کمیت آن. بروز عصر رنسانس جهانی در عرصه هنر، موجب پیدایش اشکال متنوع و جدیدی از هنر خواهد شد. در واقع انتظار می رود هنر به طور جدی، ورزش را که به عنوان تفریح اول جامعه باشد تهدید کند. به طور دقیق تر می توان پیش بینی نمود که :
• حضور در موزه ها، کنسرت ها و غیره افزایش یافته و مشاغل زیادی در این زمینه به وجود آید.
• موسیقی ملی و محلی رواج بیشتری خواهد یافت.
• فضای سبز خانگی گشترش می یابد. استفاده از باغچه و فضاهای سبز کوچک برای تولید سبزیجات و گیاهان دارویی رواج بیشتری می یابند.
• تماشاگران تلوزیون های ملی کاهش یافته و سهم بازارا شبکه های ماهواره ای و محلی افزایش می یابند.
• تقاضای دائمی برای خدمات و وسائل سرگرمی وجود خواهد داشت.
• مردم نیاز به فعالیت بیشتری برای پر نمودن ساعات اضافی و اوقات فراغت خود دارند، جسم آنان برای استراحت و تفریح، و فکر آنها برای کار کردن استفاده خواهد شد. فعالیت های تفریحی که همراه با فعالیت فیزیکی باشند، به طور روز افزون رو به گسترش خواهند بود.
• جوان ها بلوغ فکری بیشتری یافته و اختیار بیشتری بر درآمد و هزینه های خود خواهند داشت.
• پیشرفت بسیار زیاد در فناوری موجب خواهد شد که آدمی بیش از هر زمان دیگری به دنبال معنا باشد؛ حسرت معاشرت زیاد بر انسان ها غلبه کرده، روابط عمیق انسانی را طلب خواهند نمود و تشنه فهم کامل فناوری خواهند گردید.
اما این که چرا بایستی چنین تغییراتی در سبک زندگی جوامع رخ دهد موضوع تحقیقات بسیاری بوده است. یکی از مهم ترین معیارهایی که برای آینده پژوهی اشتغال و کسب و کار مورد استفاده قرار می گیرد، عبارت است از پیشران های دموگرافیک و اجتماعی – اقتصادی. در جدول شماره (۱) برخی از مهم ترین پیشران هایی که طی سال های گذشته تاثیر آشکاری بر محیط کسب و کار گذاشته، و یا در سال های آتی، کسب و کارها و بازار اشتغال را متحول خواهند نمود، مورد بررسی قرار گرفته اند:

                                  جدول۱: پیشران های دموگرافیک و اجتماعی- اقتصادی تغییر

پیشران تغییر بازه زمانی تعریف
محیط کاری در حال تغییر و ترتیبات کاری منعطف در حال حاضر تاثیر این پیشران محسوس است فناوری های جدید نوآوری ها در زمینه شغلی را امکان پذیر ساخته و می سازد. از جمله این فناوری ها عبارت است از کار از طریق ریموت، فضای کاری مشترک، کنفرانس از راه دور. سازمان ها سعی در کوچک سازی استخر کارکنان دائمی داشته و تلاش می کنند تا با همکاران خود در سایر کشورها ارتباط برقرار کرده و از مشاوره ها و قراردادهای خارجی برای پروژه های خاص بهره ببرند.
افزایش طبقه متوسط در بازارهای در حال ظهور در حال حاضر تاثیر این پیشران محسوس است مرکز جاذبه اقتصاد جهانی در حال چرخش به سمت جهان در حال ظهور است. در ۲۰۳۰، پیش بینی می شود که آسیا مکانی خواهد بود متشکل از ۶۶ درصد مصرف کنندگانی با طبقه متوسط
تغییرات آب و هوایی، منابع طبیعی و محدودیت های آن، حرکت به سمت اقتصاد سبز در حال حاضر تاثیر این پیشران محسوس است تغییرات آب و هوایی یکی از پیشران های اصلی نوآوری است، چرا که سازمان ها مجبور به جست و جوی راه هایی برای کنار آمدن و تعدیل این تغییرات هستند. امروزه با توجه به این که هنوز اقتصاد جهانی وابستگی زیای به منابع طبیعی. مواد خام دارد، استخراج بیش از حد موجب تحمیل هزینه زیاد و همچنین تخریب اکوسیستم می شود
نوسانات ژئوپولیتیکی در حال حاضر تاثیر این پیشران محسوس است این متغیر به دلیل تاثیراتی که بر سطح کسب و کا و تجارت جهانی داشته است صنایعی جون نفت، گاز، هوافضا و توریسم را به واکنش و اتخاذ اقدامات مقتضی وادار می کند
نگرانی های مشتریان در رابطه با مسائل اخلاقی از ۲۰۰۰ به بعد شدت زیادی گرفته است این متغیر نیز تاثیر چشم گیری در محیط کسب و کار داشته و سازمان های کسب و کار را مجبور به رعایت مسائل اخلاقی که گاهی اوقات با هزینه زیاد همراه است کرده است.
جمعیت جوان در بازارهای نوظهور در حال حاضر تاثیر این پیشران محسوس است بیشتر کشورهای در حال توسعه رشد سریع جمعیت را تجربه می کنند که چالش­های جمعیت شناختی بسیار متفاوتی را نسبت به جهان توسعه یافته برای آنها به دنبال دارد: ایجاد سیستم آموزشی و تربیتی مناسب و آماد کردن جمعیت جوان به بازار کار مساله بسیار مهمی است. کشورهای نوظهور رهبر، به دنبال تعبیه سیستم های بهینه مهارت آموزی و آموزش با کیفیت بالا هستند.
ظهور زنان به عنوان نیروی کار اصلی در کنار مردان از ۲۰۰۰ به بعد شدت زیادی گرفته است زن­ها سهم زیادی را از نیروی کار و امور آموزشی به دست آورده اند. نتیجه این خواهد بود که زن ها نقش قابل توجهی به عنوان مصرف کننده و همچنین تولید کننده در بازارهای جهانی خواهند داشت.
حمل و نقل پیشرفته رباتیک و اتوماتیک ۲۰۱۸ به بعد ربات­های پیشرفته با قدرت حسی بالا، و مهارت و هوش زیاد می­تواند عملی تر و کاراتر از انسان در صنایع تولیدی و خدماتی به کار گرفته شود، همچنین با افزایش مشاغل خدماتی مانند نگه داری و تمیز کاری. به مرور امکان تولید خودرو ها، کامیون ها و کشتی هایی که کاملا و یا نسبتا اتوماتیک هستند امکان پذیر می شود که می­تواند انقلابی در حمل و نقل به پا کند.
هوش مصنوعی و یادگیری ماشینی ۲۰۱۸ به بعد پیشرفت در زمینه هوش مصنوعی، و یادگیری ماشینی این امکان را فراهم آورده است که کارکنان دانشی اتوماتیک کارهایی را که قبلا غیر ممکن بود را ممکن سازند

تغییرات دموگرافیک و اجتماعی-اقتصادی به عنوان ساختاری شناخته شده است که تاثیر بسیار محکمی را بر مدل های کسب و کار و ساختار سازمان ها دارند. شکل زیر روند این تغییرات را (البته با توجه به تعداد عوامل محدود ذکر شده)نشان می دهد:

@monitoreconomy_ir-19                                شکل ۱: پیشران های دموگرافیک و اجتماعی- اقتصادی تغییر

بنابراین کسب و کارها بایستی بدانند که در محیط رقابتی پیش رو، هیچ شرکتی نمی‌تواند تنها به پشتوانه عملکرد موفقیت‌آمیز امروز و دیروز خود آینده‌ای تضمین‌شده برای خود فراهم کند. مزایای رقابتی به سرعت ایجاد شده، از بین رفته و دوباره ایجاد می‌شوند. همان گونه که قبلا هم ذکر کردیم، محیط کسب و کارها در آینده به شدت پویا خواهد بود و کوچک ترین اشتباهی در پویش آن، چه بسا آنها را به سمت افول و ورشکستگی سوق دهد، چنانچه بحران اقتصادی جهانی نیز در سال های گذشته، باعث شد تا بسیاری از شرکت های چند ملیتی بزرگ(مانند نوکیا، یاهو و…) سهم خود در بازار را از دست داده و برخی از آنها حتی ورشکسته شوند، که در صورت پویش صحیح محیط توسط این شرکت ها، شاید هرگز چنین اتفاق تلخی برایشان نمی افتاد. در مقابل، شرکت هایی که با رویکرد کشف و شناسایی فرصت ها اداره می شوند، سهم زیادی از بازار را در آینده از آن خود خواهند نمود.
در ادامه پیشنهاداتی برای سیاست‌گذاران کسب و کارها در ایران به منظور پاسخ گویی به محیط پویا و در حال تغییر کسب و کار ارائه گردیده است:

۱. توسعه‌ اقتصادی برمبنای کارآفرینی فعالیت فعالان اقتصادی
• حمایت از توسعه کارآفرینی (به‌ ویژه در جوانان) از طریق فرهنگ سـازی، آمـوزش، ایجـاد و تقویت مراکز رشد در حوزه‌های مرتبط با چشم انداز (دانش و صـنعت فرهنگـی) بـا همکـاری نهادهای مرتبط
۲. توسعه اقتصادی مبتنی بر فناوری‌های نوظهور، نرم و پاک
• حمایت از صنایع و کسب و کارهای مرتبط و اعمال محدودیت برای کسب و کارهای نامرتبط
• در نظر گرفتن فضای مناسب توسعه این کسب و کارها
۳. ایفای نقش به عنوان دیده‌بان علوم و فناوری‌های نو و مرکز اصلی توسعه فناوری‌های نوظهور
• ایجاد و تقویت پارک‌های علم و فناوری، بازارها و سایر نهادها و زیرساخت‌های مورد نیاز
۴. حمایت همه جانبه از توسعه صنعت فرهنگی به عنوان یک صنعت برتر در جهان
۵. توسعه تجارت و خدمات بین‌المللی و ایجاد زیرساخت‌های مورد نیاز آن.

منابع
۱. هاشمی، حمید.(۱۳۸۹). آینده و فضای کسب و کار. فصل نامه تخصصی پارک ها و مراکز رشد.۳۶-۴۸

۲. Zott, C., Amit, R., & Massa, L. (2011). The business model: recent developments and future research. Journal of management, 37(4), 1019-1042.

۳. Shell, R. D. (2005). The Shell global scenarios to 2025. Shell International Limited.

۴. Roberts, J. M. (2013). The future of jobs. Economic Development Journal, 12(3), 7.

نظر بدهید